Chắc bạn đã từng gặp cảnh này. Đêm khuya, bạn ngồi ôn từ vựng trên chiếc ghế nhựa thấp, lưng cong dần xuống mặt bàn mà không hay biết. Đến lúc đứng dậy mới thấy vai gáy cứng đơ. Trong quá trình trò chuyện với học sinh, sinh viên và cả người đi làm đang học thêm tiếng Anh, chúng tôi gặp chuyện này khá thường xuyên. Vì vậy, chúng tôi muốn nói rõ ngay từ đầu: ghế xoay văn phòng lưng cao không phải món đồ xa xỉ, mà là một công cụ học tập thực sự. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu vì sao ngồi lâu dễ gù lưng, cách chọn một chiếc ghế phù hợp và những thói quen nhỏ để bảo vệ cột sống.
Vì sao ngồi học lâu lại dễ gù lưng và mỏi người?
Gù lưng khi học không phải chuyện nhỏ. Khi cột sống bị kéo về phía trước, áp lực dồn vào thắt lưng và cổ. Lúc đầu bạn chỉ thấy hơi ê. Nhưng lâu dần, cơn đau sẽ lan lên vai gáy và đầu óc trở nên uể oải. Khi ấy, việc ghi nhớ ngữ pháp hay học một cụm phrasal verb mới cũng khó khăn hơn hẳn.
Vậy tư thế đúng khác tư thế sai ở đâu? Tư thế đúng là lưng tựa nhẹ vào ghế. Hai bàn chân đặt phẳng xuống sàn, còn sách hay màn hình nằm ngang tầm mắt. Tư thế sai thường gặp là cúi sát vở, vai chúi về trước hoặc ngồi bắt chéo chân. Bạn có thể tự kiểm tra bằng cách ngồi thẳng, thả lỏng vai rồi xem đầu có đang nhô về phía trước hay không. Nếu có, đó là dấu hiệu bạn cần điều chỉnh lại cả ghế lẫn bàn học.
Một chiếc ghế học tốt cần có những gì?
Trước khi nghĩ đến chuyện mua ghế, bạn nên biết một chiếc ghế phù hợp trông như thế nào. Điều này giúp bạn không bị cuốn theo mẫu mã đẹp nhưng lại không hợp với dáng người của mình.
Thứ đầu tiên là độ cao và chiều sâu mặt ghế. Mặt ghế quá sâu sẽ đè vào khoeo chân, còn quá nông thì bạn khó giữ lưng thẳng. Thứ hai là điểm tựa lưng có độ cong hỗ trợ đường cột sống, để lưng không đổ về trước mỗi khi cúi xuống viết. Thứ cuối cùng, cũng là thứ nhiều người bỏ qua nhất, là khả năng điều chỉnh. Ghế cần cho phép bàn chân chạm sàn và khuỷu tay nằm ngang mặt bàn.
Nếu bàn chân không chạm sàn, cơ đùi phải gồng để giữ thăng bằng và lưng dễ bị cong theo. Vì thế, đừng chỉ nhìn vào chất liệu bọc. Hãy ưu tiên chiếc ghế có thể chỉnh độ cao trước, rồi mới đến những tiêu chí khác.
Thiết lập góc học ngay tại nhà thế nào cho đúng?
Có ghế tốt mà bàn học bố trí sai thì vẫn thành vô ích. Chúng tôi từng thấy nhiều bạn để bàn quá thấp, phải cúi người suốt buổi. Cũng có bạn đặt màn hình quá thấp khiến cổ phải ngửa lên mỗi lần nhìn.
Hãy bắt đầu từ bàn và đèn. Đặt đèn ở phía đối diện tay thuận để bóng tay không che mất chữ. Sách hoặc màn hình nên nằm sao cho đầu thẳng, không phải cúi hay ngửa. Một phép thử đơn giản: khi khuỷu tay gập khoảng 90 độ, bạn vẫn đặt cổ tay thoải mái lên mặt bàn.
Sau mỗi nửa giờ học, bạn nên tự kiểm tra lại tư thế một lần. Nhiều người ngồi đúng ngay từ đầu, nhưng chỉ vài chục phút sau đã trượt dần xuống ghế mà không hề hay biết.
Ghế gỗ, ghế nhựa hay ghế xoay: loại nào hợp với bạn?
Ghế gỗ và ghế nhựa cố định có giá mềm, dễ tìm và ít hỏng vặt. Nhược điểm lớn là hầu như không hỗ trợ lưng, nên học vài giờ liền là bạn sẽ thấy mỏi. Với học sinh cấp hai trở xuống, loại này vẫn dùng được nếu chiều cao phù hợp và có lót đệm mỏng.
Ghế xoay có tựa lưng cao thì khác hẳn. Bạn có thể xoay người để lấy tài liệu phía sau mà không phải đứng dậy, và ngả nhẹ khi cần nghỉ ngắn. Khi so sánh các mẫu, chúng tôi thường xem ba yếu tố: độ bền của khung và bánh xe, độ êm của đệm, và khả năng điều chỉnh. Ba yếu tố này quyết định chiếc ghế dùng được vài năm hay chỉ vài tháng là hỏng.
Vì sao nhiều người học dài giờ chọn ghế xoay lưng cao?
Lý do đầu tiên là tựa lưng cao giữ cột sống thẳng hơn. Khi lưng được đỡ đến tận vùng thắt lưng, áp lực khi đọc và viết giảm đi đáng kể. Bạn không cần gồng người để giữ dáng suốt buổi học, và đầu óc có thể dành hết cho việc luyện nghe hay ghi chép bài giảng.
Lý do thứ hai là chức năng xoay và ngả. Việc đổi tư thế nhẹ nhàng giúp máu lưu thông tốt hơn, tránh cảm giác tê chân khi ngồi một chỗ quá lâu. Nếu muốn đối chiếu thông số cụ thể trước khi quyết định, bạn có thể tham khảo ghế xoay lưng cao mychair để so sánh với nhu cầu của mình.
Tuy nhiên, ghế tốt không thể thay thế thói quen tốt. Đừng nghĩ mua ghế xong là yên tâm ngồi cả ngày, bởi chính sự đổi tư thế mới là thứ giữ cho cơ thể khỏe.
Những thói quen nhỏ giúp bảo vệ cột sống
Bạn không cần thay đổi cả lối sống, chỉ cần vài thói quen đơn giản. Hãy nghỉ khoảng 5 phút sau mỗi 45 phút học, đứng dậy đi vài bước hoặc vươn vai. Đây là cách dễ nhất để cơ thể không bị khóa cứng.
Khi ngồi, đặt bàn chân phẳng trên sàn và tránh bắt chéo chân. Thói quen này nghe thì thoải mái, nhưng lại làm lệch khung chậu và kéo lưng xuống một bên. Ánh sáng cũng quan trọng: đủ sáng để không phải nheo mắt, không phải cúi sát vở chỉ để nhìn rõ chữ.
Nếu bạn đang luyện phát âm tiếng Anh bằng cách đọc to, hãy giữ lưng thẳng để hơi thở đều hơn. Tư thế ngồi ảnh hưởng trực tiếp đến việc phát âm rõ ràng, nên đây không chỉ là chuyện sức khỏe. Bạn có thể kết hợp với các bài tập tiếng Anh để vừa luyện tập vừa giữ tư thế đúng.
Học trên giường hay sofa có thật sự sai không?
Không phải lúc nào cũng sai, nhưng đây lại là chỗ nhiều bạn mắc lỗi nhất. Ngồi xếp bằng trên giường hoặc nằm nghiêng đọc sách khiến lưng cong và cổ gập. Sofa lún thì làm hông trũng xuống, lưng gần như không có điểm tựa nào.
Gối kê lưng cũng cần cẩn thận. Gối mềm thường đỡ sai vùng và đẩy phần trên lưng ra trước. Hậu quả lâu dài là đau lưng kéo dài và sức bền học tập sụt giảm. Nếu buộc phải học ở những chỗ này, hãy giới hạn thời gian và cố gắng ngồi thẳng mỗi khi có thể.
Ngân sách cho góc học tập nên tính thế nào?
Giá ghế học dao động khá rộng tùy chất liệu và chức năng. Với sinh viên hay học sinh, bạn có thể chọn mức vừa phải, nhưng nên ưu tiên tựa lưng và khả năng chỉnh độ cao. Phụ huynh thường muốn mua một lần để dùng lâu dài, nên bỏ thêm chút tiền cho khung chắc và bánh xe bền là lựa chọn hợp lý.
Trước khi mua, hãy kiểm tra kỹ chính sách bảo hành và đổi trả. Nhiều lỗi chỉ lộ ra sau vài tuần sử dụng, nên có điều kiện đổi trả rõ ràng là điều đáng hỏi kỹ ngay từ đầu. Nếu bạn đang cân nhắc đầu tư dài hạn cho việc học tiếng Anh, có thể tham khảo cách tư vấn khóa học phù hợp nhu cầu để chọn lộ trình hợp lý.
Câu hỏi thường gặp
Học sinh nên ngồi ghế lưng cao hay ghế thường?
Nếu học sinh ngồi hơn một giờ mỗi lần, ghế có tựa lưng cao sẽ hỗ trợ tốt hơn hẳn. Ghế thường vẫn ổn cho thời gian ngắn, miễn là chiều cao phù hợp và có lót đệm.
Ghế xoay có làm mất tập trung khi học không?
Thường thì không, nếu bạn không lạm dụng việc xoay qua lại. Nhiều người thấy xoay nhẹ giúp đổi hướng nhìn và thư giãn đầu óc. Vấn đề chỉ xuất hiện khi ghế quá nhạy hoặc bạn hay đưa người ra sau.
Trẻ bao nhiêu tuổi thì nên dùng ghế có điều chỉnh độ cao?
Gần như ngay từ khi trẻ bắt đầu có bàn học riêng. Trẻ lớn nhanh, nên ghế điều chỉnh được sẽ đỡ phải thay liên tục và giúp chân luôn chạm sàn đúng lúc.
Làm sao biết ghế đã vừa với chiều cao của mình?
Ngồi thẳng, lưng tựa vào ghế, đặt bàn chân phẳng xuống sàn. Khuỷu tay gập khoảng 90 độ đặt lên bàn mà vai không bị nhấc lên là đạt. Nếu đầu gối cao hơn hông nhiều, bạn nên hạ ghế xuống một chút.